ریزش تتر در صرافیهای ایران؛ خسارت چه کسانی قرار است جبران شود؟

پس از ریزش ناگهانی تتر در بازار ایران، شرایط جبران زیان در صرافیها یکسان نیست: نوبیتکس از بازگرداندن موقعیتهای مشمول خبر داده، والکس پرداخت وجه را بدون ابطال معامله وعده داده و تبدیل و بیت۲۴ از جبران خودکار معاملات واجد شرایط گفتهاند. اعلام این برنامهها هنوز به معنی تأیید پرداخت کامل خسارت به همه کاربران نیست.
این اطلاعیهها مربوط به رخداد سهشنبه ۱۹ آبان ۱۴۰۵، برابر با ۱۰ نوامبر ۲۰۲۶ هستند و در ۲۰ آبان بازخوانی شدهاند. اعداد ۲۴۸ و ۲۵۰ هزار تومان در ادامه، معیار اعلامی صرافیها برای بررسی پروندهها هستند، نه قیمت امروز تتر.
فهرست مطالب
ریزش تتر؛ چه چیزی تأیید شده و چه چیزی روشن نیست؟
اطلاعیههای رسمی چهار صرافی، نوسان غیرعادی بازار داخلی را تأیید میکنند. نوبیتکس ابتدا از توقف موقت برداشت ریالی و رمزارزی خبر داد و در اطلاعیه بعدی، بازگشت خدمات را اعلام کرد. بنابراین بازنشر اطلاعیه توقف اولیه بدون اشاره به خبر بازگشت خدمات، تصویر دقیقی از آخرین موضع این صرافی نمیدهد.
علت قطعی رخداد و مجموع زیان کاربران از منابع خواندهشده بهطور مستقل اثبات نشده است. همچنین افت قیمت در یک بازار تتر/تومان، بهتنهایی اثباتکننده ازدسترفتن برابری جهانی تتر و دلار نیست.
نوبیتکس، والکس، تبدیل و بیت۲۴ چه وعدهای دادهاند؟

نوبیتکس: بازگردانی موقعیتها و وثیقههای مشمول
طبق اطلاعیه اصلاح معاملات نوبیتکس، موقعیتهای تعهدی که در این رخداد پایینتر از قیمت عادلانه با احتساب تتر ۲۵۰ هزار تومانی لیکویید شدهاند، قرار است به وضعیت پیش از لیکوییدیشن بازگردند. بازگردانی وثیقههای لیکوییدشده خدمات وام که از رخداد تأثیر گرفتهاند نیز اعلام شده است. همان اطلاعیه از عادیشدن خریدوفروش و برداشت ریالی و رمزارزی خبر میدهد؛ اجرای این اقدامات برای تکتک حسابها مستقلاً تأیید نشده است.
والکس: پرداخت خودکار، نه برگشت معامله
در اطلاعیه جبران خسارت والکس، مشمولان شامل موقعیتهای سکو و معاملات تعهدی معرفی شدهاند که در افت بیش از ۳ درصدی تتر، زیر حدود ۲۴۸ هزار تومان لیکویید شدهاند. مبنای پیش از نوسان در این اطلاعیه حدود ۲۵۶ هزار تومان است. والکس وعده واریز خودکار حداکثر تا ۱۲ ساعت پس از اطلاعیه و بدون ثبت درخواست را داده، اما تأکید کرده معاملات نهاییاند و ابطال نمیشوند. پرداخت وجه با بازگرداندن موقعیت معاملاتی تفاوت دارد.
تبدیل و بیت۲۴: معاملات ناخواسته زیر مبنای ۲۵۰ هزار تومان
صرافی تبدیل اعلام کرده معاملات ناخواسته زیانده زیر نرخ منصفانه اعلامی ۲۵۰ هزار تومان را شناسایی و روند بازگردانی و جبران را خودکار اعمال میکند. بیت۲۴ نیز برای معاملات ناخواسته زیانده زیر همین مبنا، جبران خودکار و بدون ثبت درخواست را وعده داده است. این دو اطلاعیه را نباید به تضمین جبران هر نوع زیان یا هر معامله تعمیم داد.
در بازخوانی منابع، سند مستقلی از تکمیل پرداخت به همه مشمولان در دست نبود. ساعت پایان وعده ۱۲ساعته والکس نیز بدون تثبیت منطقه زمانی انتشار محاسبه نشده است؛ مبنای پیگیری، متن اطلاعیه و وضعیت واقعی حساب کاربر است.
کاربر زیاندیده چه اطلاعاتی را نگه دارد؟

- شناسه معامله یا موقعیت، زمان بستهشدن و قیمت اجرا را ثبت کنید؛ فقط اسکرینشات قیمت بازار کافی نیست.
- گردش موجودی، وثیقه و پیامهای مربوط به لیکوییدشدن را نگه دارید تا تغییرات بعدی قابل مقایسه باشد.
- نوع محصول خود را مشخص کنید: معامله عادی، تعهدی، سکو یا وام ممکن است مشمول قواعد متفاوتی باشد.
- اگر نتیجه حساب با شرایط اعلامی تطبیق ندارد، از پشتیبانی رسمی داخل حساب پیگیری کنید؛ اطلاعات ورود یا کد تأیید را در اختیار مدعیان جبران خسارت نگذارید.
بازگشت قیمت بازار، بهخودیخود موقعیت بستهشده را زنده نمیکند. برای دنبالکردن سناریوهای بازار نیز میتوان صفحه تحلیل تتر زد ارز را با توجه به تاریخ آخرین بهروزرسانی خواند؛ شرایط جبران زیان را باید جداگانه از اطلاعیه همان صرافی دنبال کرد.
آیا تمام زیانها جبران میشود؟
از متن اطلاعیهها نمیتوان چنین نتیجهای گرفت. هر صرافی برای مشمولان، نوع معامله و سطح قیمت معیار متفاوتی گذاشته است. حتی در صورت اعلام جبران خودکار، تأیید انجام آن به مشاهده تغییر حساب نیاز دارد؛ وعده جبران، رسید پرداخت نیست.






